Denken of doen?

Denk niet over jezelf na als je je slecht voelt: je gaat je er alleen maar beroerder door voelen. Uit onderzoek onder studenten die niet zo lekker in hun vel zaten, blijkt dat degenen die werd gevraagd over zichzelf na te denken zich na afloop een stuk slechter voelden dan zij die de opdracht kregen om over wolken na te denken.

Ook mensen die ernstige trauma's hebben meegemaakt, zoals soldaten in oorlogsgebied, of politieagenten na de aanslag op de Twin Towers, zijn er niet altijd bij gebaat als ze de tijd krijgen om bij hun problemen stil te staan.

Betekent dit dat je maar het best je problemen kunt vergeten en niet over jezelf moet nadenken? Het is wel de suggestie van Timothe D. Wilson, een psycholoog die onderzoek doet naar zelfkennis en geluk (NRC 7 januari). Aardig zijn voor anderen helpt je meer om gelukkig te worden dan nadenken over jezelf, zegt hij. Mits je er maar niet over nadenkt waarom je aardig doet voor een ander. Gewoon doen.

Dit soort adviezen past in de categorie: tanden op elkaar en doorgaan, niet lullen maar poetsen. Het klinkt fris, maar het is onzin.

Nadenken over jezelf kan geen kwaad. Integendeel. Maar je moet het wel goed doen.

Drie tips

1. Voel je je ongelukkig? Sta dan stil bij de gedachte die je ongelukkig maakt en onderzoek of je die gedachte kunt veranderen. Stel je denkt: ik ben een mislukking. Volgens welke criteria is dat zo? Gebruik je die criteria ook om anderen te beoordelen? Zijn er uitzonderingen? Mocht je tot de onwaarschijnlijke conclusie komen dat je echt een mislukking bent en dat er geen uitzonderingen zijn te bedenken, heb er vrede mee, er valt kennelijk toch niets aan te veranderen.

2. Zoek niet naar de oorzaken van je ellende, maar denk na over de vraag waar je plezier aan beleeft en hoe je dat voor elkaar kunt krijgen.

3. Bestudeer je eigen gedrag als een onbevooroordeeld onderzoeker en veroordeel jezelf niet. Het heeft geen zin om van jezelf te denken dat je niet deugt. Daardoor verander je niet. Onderzoek waarom je de dingen doet zoals je ze doet. Hoe helderder je dat ziet, hoe meer kans je hebt om het in de toekomst anders te doen.

Maar wat je ook bedenkt, blijf niet in je stoel zitten. Als je niets doet, heb je ook niets om over na te denken.

Wilt u reageren? Mail naar info@gelukstraining.nl

Eerder verschenen columns.